OTIB > Nieuwsbrief > RBPI nieuwsbrief Noord Nederland en Gelderland/Overijssel oktober 2019, jaargang 1, nr. 3 Deel op Facebook Deel op Twitter Deel op Linkedin Deel op Google plus Deel op Pinterest
Meld je nu aan!
10-10-2019
Heb jij altijd een mening? Dan horen we je graag. Meld je aan

Ben je tevreden over onze online producten en diensten? Heb je tips, ideeën of wensen? Of vind je dat onze online communicatie duidelijker kan? Word dan lid van het OTIB Klantenpanel en laat jouw mening horen! Je mening helpt ons namelijk bij het verbeteren van onze online dienstverlening.

Hoe werkt het?
Als panellid ontvang je een aantal keer per jaar van ons een e-mail met een uitnodiging om deel te nemen aan een online onderzoek. Je kiest zelf of je aan het online onderzoek wilt deelnemen. Je bent tot niets verplicht en je kunt je op ieder gewenst moment uitschrijven.
 
Jouw persoonlijke gegevens zijn veilig
Je vindt je privacy belangrijk. Dat snappen wij heel goed. Daarom worden je gegevens goed beveiligd. Je persoonsgegevens blijven anoniem en worden niet gebruikt voor verkoopdoeleinden. Wij gebruiken je gegevens alleen voor onze online onderzoeken.
 
Wat doen we met de resultaten?
Wij analyseren de feedback die wij van onze panelleden hebben ontvangen. De feedback gebruiken we om onze communicatie, producten en dienstverlening te verbeteren. Uiteraard houden we je op de hoogte van de resultaten van de onderzoeken.
 
Meld je online aan
Scan de QR code met de camera van je telefoon
 
 
 
Op je aanmelding is het privacy statement van OTIB van toepassing. Deze kun je nalezen op www.otib.nl/privacy.
Wat kan OTIB voor je betekenen?
10-10-2019
Energietransitie schreeuwt om vakmensen

De arbeidsmarkt verandert. Politiek Den Haag heeft de nationale klimaat- en energiedoelen deze zomer verder aangescherpt en de plannen voor overheidsinvesteringen uitgebreid. Deze ambities, die vragen om tienduizenden nieuwe technische vakmensen, zijn nu al voelbaar. Zeker in de technische installatiebranche waarin bedrijven de grootste moeite hebben om gekwalificeerd personeel te vinden. Wat kun je als bedrijf doen om voldoende vakmensen in huis te krijgen? En hoe kan OTIB je hierbij helpen? Een korte analyse van de uitdagingen én de mogelijkheden. 

Krappe arbeidsmarkt
Ton Withagen, hoogleraar Arbeidsmarkt van de Universiteit Tilburg, schetst in Het Financieele Dagblad een somber beeld: “De krapte op de technische arbeidsmarkt is gestegen tot een recordhoogte. Voor iedere vacature staat op dit moment maar één werkzoekende.” Hier komt bij dat de instroom vanuit de opleidingen ver achterblijft op de vraag van de branche: “Een kwart van de installatiebedrijven laat nu al werk liggen omdat men onvoldoende personeel heeft. Dat zal de komende jaren niet minder worden.”

Nieuwe vakmensen
Volgens Withagen is er maar een paar manieren om meer vakmensen te werven. Het begint met jongeren te stimuleren een technische opleiding te volgen. Maar daarnaast moet al gauw gekeken worden naar de instroom van werkloze vakmensen, de omscholing van bestaande vakmensen en de zij-instroom uit andere sectoren. Vooral de laatste categorie is voor de branche relevant: “Bedrijven in deze sector verwachten tot 2022 zo’n 23.000 vacatures te hebben, vooral voor de functie van monteur. Hierbij wordt gehoopt op 18.450 zij-instromers uit andere sectoren.”

Meer bijscholing, meer zij-instroom
Een analyse in NRC Handelsblad bevestigt de visie dat de aanwas van nieuwe vakmensen in de technische installatiebranche vooral van bijscholing en zij-instroom moet komen. In de afgelopen tien jaar daalde het aantal mbo’ers dat een technische studie ging doen namelijk van 49.022 naar 43.080. Het vmbo zag in die periode een nog grotere daling: van 17.726 naar nog geen 13.000 leerlingen. Gezien de toenemende vraag naar personeel en het gedaalde aantal leerlingen neemt de noodzaak van goede bijscholing en investeringen in zij-instroom daarom alleen maar toe.

Instroom in de regio
Ook op OTIB Trendfiles is de noodzaak van bijscholing en zij-instroom terug te vinden, zowel op landelijk als op regionaal niveau. De laatste cijfers voor de regio Noord Nederland en Gelderland/Overijssel volgen hierbij de landelijk trend; in het schooljaar 2015/2016 waren er nog 77.899 vmbo-leerlingen, terwijl het er in 2017/2018 76.816 waren. In het mbo zien we na jaren van daling weliswaar een omgekeerde trend (van 155.349 in 2015/2016 naar 162.422 studenten in 2017/2018), maar deze stijging is bij lange na niet voldoende om de enorme vraag naar vakmensen te beantwoorden. Bijscholing en zij-instroom blijven dus ook in de regio Noord Nederland en Gelderland/Overijssel cruciaal.

Wat kan OTIB voor je betekenen?
OTIB ondersteunt je graag bij het bijscholen van vakmensen. Dat dit op veel manieren kan zie je aan de activiteiten op de OTIB-agenda. Daarnaast helpen de adviseurs arbeidsmarkt van het Servicepunt Arbeidsmarkt Mobiliteit je graag met het in huis halen en begeleiden van zij-instromers. Benieuwd naar de mogelijkheden voor jouw bedrijf? Neem dan contact op met adviseur arbeidsmarkt Inge Westerhof (Groningen, Drenthe en Friesland) via i.westerhof@otib.nl of 06-86867887, of met Margreet van de Worp (Gelderland/Overijssel) via m.vdworp@otib.nl of 06-29501272.

Dieta Holwerda
10-10-2019
“Samenwerken werpt zijn vruchten af.” Dieta Holwerda maakt zich sterk voor goed onderwijs

Dieta Holwerda, financieel directeur van Bouma Installatiebedrijf in Sumar (Friesland). Als regiobestuurder van het RBPI in Noord-Nederland, staat goed onderwijs in die regio hoog op haar agenda. Uitdagingen liggen er genoeg: de energietransitie met veel nieuwe technieken, waar in het onderwijs aandacht voor moet zijn. Maar ook de uitstroom van medewerkers uit de installatiebranche, baart zorgen en heeft volop de aandacht van Dieta Holwerda.

Alweer 23 jaar geleden begon Dieta als administratief medewerker bij Bouma Installatiebedrijf. Ze groeide snel door in het bedrijf. Eerst als boekhouder, daarna als lid van het managementteam. Ze gaf aan dat ze mede-eigenaar wilde worden en zo geschiedde: er zijn drie directeuren van wie Dieta de financieel directeur is. Klaas Meindertsma en Bernard de Vries zijn haar kompanen.

Intensieve samenwerking tussen het bedrijfsleven, Techniek Nederland, OTIB RBPI en het onderwijs, werpt zijn vruchten af. Het idee bestond al in Groningen. In Friesland doen twaalf middelgrote bedrijven mee die allemaal een of twee leerlingen adopteren. Vanuit het RBPI is Dieta onder meer stuurgroeplid van de recent geïnitieerde beroepsopleiding Technicus Smart Energy en neemt ze deel aan de klankbordgroep Servicemonteur, beide van ROC Friese Poort. De nieuwe opleiding Technicus Smart Energy is net van start gegaan. Zo’n dertien leerlingen zijn ingestroomd.

Omdat instroom van nieuwe leerlingen nodig is, zijn de samenwerkende partijen op zoek gegaan naar manieren om de opleidingen aantrekkelijker te maken. Hoe? “Bijvoorbeeld door leerlingen traineeships in het bedrijfsleven te bieden en een laptop te geven om hun huiswerk op te doen. Maar ook door een stuk ICT in de opleiding te verwerken. Kennis van ICT is voor de nabije toekomst hard nodig. Veel techniek besturen we straks op afstand. Daarnaast vinden leerlingen het ook interessant. We moeten af van het idee dat installatiemonteur vies werk zou zijn. Het is een enorm interessant vak met veel uitdagingen.”

In haar eigen bedrijf wil ze de komende jaren stevig inzetten op adviesvaardigheden van de monteurs en technische adviseurs die bij mensen thuiskomen en advies moeten kunnen geven. “Er is steeds meer vraag naar een warmtepomp. Mensen realiseren zich niet altijd dat het niet hetzelfde is als de ketel vervangen. Je moet flink doorvragen en de bestaande situatie goed in kaart brengen. Daar willen we onze mensen op trainen.”

Dieta heeft zelf geen technische achtergrond. Is dat een handicap? “Nee hoor, ik ben goed ingevoerd en breng juist een verfrissende invalshoek omdat ik niet vanuit de techniek denk.” De mensen die haar niet kennen, denken soms dat ze de vrouw is van een van de directeuren. “Ik vind dat vaak wel grappig. Je moet je als vrouw toch eerst bewijzen in deze mannenwereld. Maar nu niet meer. Men kent mij inmiddels in deze wereld. Ze weten wel dat ik weet waarover ik het heb.”

Van lege lokalen naar volle zalen
10-10-2019
Sleutelrol OTIB bij nieuwe opleiding Engineering I&E van Alfa College

Hoe maak je jongeren enthousiast voor een loopbaan in de techniek? In Groningen sloegen scholen, werkgevers, Techniek Nederland, OTIB en de provincie de handen ineen. Het resultaat mag er zijn: de nieuwe mbo-opleiding Engineering Installatie- en Elektrotechniek van het Alfa Collega trekt volle klassen en een nieuw soort leerlingen. Projectleider Geert Berghuis (Samenwerkingsverband Toekomstbestendig technisch vakmanschap Noord-Nederland) en Robert-Jan de Vries (OTIB) vertellen hoe dit succes tot stand is gekomen.

Drie jaar geleden ging de nieuwe opleiding Engineering Installatie en Elektrotechniek van het Alfa Collega van start. Vanaf de eerste dag zitten de klassen vol. Hoe is dat gelukt?
(GB) “Alles is begonnen met een arbeidsmarktonderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen. Daaruit bleek dat de aansluiting van ICT-opleidingen op hbo en wo op het bedrijfsleven goed voor elkaar was, maar dat ICT’ers op mbo-niveau moeilijk aan de slag kwamen. Dat riep de vraag op hoe dit kan in een tijd van groeiende digitalisering. Het bleek dat er vooral vraag is naar medewerkers die verstand hebben van zorg of techniek en digitalisering. De RUG heeft het initiatief genomen om dit voor het technische domein verder te onderzoeken. De universiteit is met alle betrokken partijen in de regio aan tafel gegaan om daar vervolgens verandering in te brengen: het bedrijfsleven, Techniek Nederland, OTIB, de provincie en het Alfa College.”

Wat is er precies aan de opleiding veranderd?
(GB) “De nieuwe Niveau 4-opleiding I&E is in samenwerking met de branche opgezet. Het lesprogramma volgt het principe van de Vakman van de Toekomst. In de opleiding is aandacht voor brede vaktechniek, waaronder energietransitie en ict, maar bijvoorbeeld ook voor onderwerpen als persoonlijke en sociale vaardigheden. Dat vinden jongeren interessante onderwerpen. De lesstof is ontwikkeld met de bedrijven die aan het project meewerken. Leerlingen krijgen intensieve coaching en volgen meerdere keren per jaar projectweken bij bedrijven in de regio. Dat varieert van grote installatiebedrijven tot mkb-bedrijven. Zo krijgen leerlingen een afwisselend beeld van het werk in de praktijk en komen ze in contact met ervaren vakmensen.”

Welke rol heeft OTIB vervuld binnen het project?
(GB) “OTIB heeft vanaf het begin gezegd: hier zit de branche op te wachten. OTIB heeft dat enthousiasme breed uitgedragen naar bedrijven, opleidingen en provincies. Het is een belangrijke aanjager geweest om iedereen bij elkaar te brengen. Voor ons is OTIB, samen met het Regionaal Beleidsplatform Installatietechniek (RBPI, red.) een waardevolle ambassadeur. OTIB zit in de stuurgroep en brengt veel praktische kennis en ervaring mee.”

Robert-Jan de Vries is regiomanager bij het Regionaal Beleidsplatform Installatietechniek Noord Nederland. Waarom heeft OTIB zich aan dit project verbonden?
(RJdV) “Er zijn op dit moment fantastische innovaties in de installatiebranche. Denk aan de opkomst van domotica, de energietransitie en de integratie van ict. Toen we werden benaderd voor het revitaliseren van de middenkaderopleiding engineering van het Alfa College, was dat een perfect moment om deze innovaties in een nieuwe opleiding te verwerken. Leerlingen zijn de vakmensen van de toekomst. Als we jongeren enthousiast kunnen maken voor een loopbaan in de techniek dan heeft iedereen daar profijt van.”

Wat levert het project concreet op?
(RJdV) “In aantallen zijn er de afgelopen drie jaar in Groningen meer dan 100 nieuwe leerlingen bijgekomen voor de branche. Die komen bovenop de BBL- en BOL-leerlingen in de bestaande beroepsopleidingen. Door de nieuwe opzet trekken we studenten aan die anders niet snel voor de installatiebranche hadden gekozen. De meeste instroom is afkomstig van vmbo/tl en mavo/havo. Wat ook mooi is: leerlingen die afvallen, blijven behouden voor de installatiebranche. Zij stromen een niveau lager weer in.”

Krijgt de pilot een vervolg?
(RJdV) “Werkgevers die zich bij het project hebben aangesloten, zijn euforisch over de resultaten. De betrokkenheid is groot. De aanpak in Groningen is een blauwdruk voor andere delen van het land. Dit is de sleutel in het slot van de deur naar nieuwe vakmensen. De volgende stap is een landelijke uitrol. Verspreid over het land worden naar voorbeeld van Groningen nieuwe opleidingen ontwikkeld, onder andere in Leeuwarden, Apeldoorn, Doetinchem, Den Bosch en Eindhoven. Wat ook mooi is: we kunnen delen van de nieuwe opleidingen inzetten om ervaren vakmensen bij te scholen. Zo zorgen we ervoor dat jonge en ervaren vakmensen een leven lang blijven leren.”

Je hebt meer techniektalent dan je denkt
10-10-2019
Zij-instromers maken kennis met installatiebranche op Vakbeurs Hardenberg

De Installatie- en Elektro Vakbeurs Hardenberg is dé plaats voor installateurs die alles willen weten over de nieuwste ontwikkelingen in de installatie- en elektrotechniek. Tegelijkertijd bood de beurs dit jaar ook andere bezoekers een mooie inkijk in de wereld van de techniek. Op 11 september ontdekten tientallen zij-instromers wat zij in de installatiebranche kunnen betekenen.

Je hebt meer techniektalent dan je denkt
In een vergaderzaal van de beurs ontvangen adviseurs arbeidsmarkt Inge Westerhof (regio Groningen, Friesland en Drenthe) en Margreet van de Worp (regio Gelderland en Overijssel) meer dan veertig zij-instromers. Voor sommigen is hun deelname aan de netwerkbijeenkomst hun eerste kennismaking met de technische installatiebranche. Anderen beschikken al over technische ervaring uit andere sectoren. En hoewel ze allemaal benieuwd zijn naar hun kansen in de branche, weet één van de deelnemers al bij binnenkomst wat iedereen gaat horen: “Je hebt meer techniektalent dan je zelf denkt en het is zonde om dit talent niet te gebruiken.”

Motivatie belangrijker dan kennis
Met een aantrekkelijke presentatie van de uitdagingen in de techniek schetsen Inge en Margreet de vele mogelijkheden voor zij-instromers in de installatiebranche. En met de nadruk op talentontwikkeling weten zij hierbij veel koudwatervrees weg te nemen. “Techniekervaring is geen harde voorwaarde om in de branche aan de slag te gaan. Als je techniek interessant vindt en je de motivatie hebt om jezelf te blijven ontwikkelen is de installatiebranche in jou geïnteresseerd!”

Netwerken
Voor het toetsen van de voorwaarden spreken de deelnemers na afloop van de presentatie met verschillende arbeids- en opleidingsexperts. Hierbij komen vooral vragen over het instroomtraject aan bod. Betaalt OTIB straks mijn opleiding? Ben ik voor mijn toekomstige werkgever ook aantrekkelijk als ik minder dan 40 uur werk? En kan ik in het traject ook rekenen op individuele coaching? De bevestigende antwoorden geven de deelnemers een extra motivatie om een loopbaan in de branche te overwegen.

De beurs op
Na de lunch gaan de deelnemers onder leiding van Rudy Walraven (InstallatieWerk) de beursvloer op om kennis te maken met verschillende technische bedrijven. “We hebben niet alleen techneuten nodig, maar ook handen, heel veel handen,“ horen ze de vertegenwoordiger van de Technische Unie zeggen. Eén van de deelnemers veert enthousiast op: “Ik heb misschien niet direct de juiste opleiding, maar beschik wel over een paar goede handen. Dat komt dus wel goed!”

Ondernemersbijeenkomst
Even later geven Inge en Margreet ook een presentatie aan ondernemers in de branche. Hierin bepleiten zij vooral om open te staan voor zij-instromers. “De tijd van het plaatsen van een reguliere vacature is voorbij. Daarom loont het om in te zetten op het versterken van de vakkennis van je bestaande vakmensen en te investeren in zij-instromers.” De vraag van een ondernemer wie hem hierbij gaat helpen is voor Inge en Margreet gemakkelijk te beantwoorden: “OTIB betaalt de opleidingskosten en het Servicepunt Arbeidsmarkt Mobiliteit draagt zorg voor begeleiding. Met het bieden van maatwerk kun je echt stappen maken.”

Overzicht workshops en trainingen
10-10-2019
Uit de agenda

De komende maanden organiseert OTIB veel inspirerende workshops en trainingen voor vakmensen in de technische installatiebranche. Een greep uit het aanbod:

Verrijk je personeelsbestand met de masterclass Diversiteit en inclusie!
Veel bedrijven in de technische installatiebranche zijn hard op zoek naar vakmensen. Tegelijkertijd blijft een groot potentieel op de arbeidsmarkt onaangeroerd: vrouwen, mensen met een arbeidshandicap of een migratieachtergrond. De P&O-masterclass ‘Diversiteit en inclusie, een verrijking van je personeelsbestand’ biedt je tips om juist deze nieuwe werknemers te vinden, aan te trekken en te behouden. Op 4 november in Zwolle. Kijk hier voor meer informatie en meld je aan voor deze kosteloze masterclass

Workshop 50+
Speciaal voor ervaren vakmensen in de installatiebranche organiseert OTIB ook in 2019 de workshop 50+. Deze succesvolle workshop, waarin je actief met je toekomst aan de slag gaat, vindt plaats op diverse locaties in de regio. Bijvoorbeeld op 31 oktober in Wolvega. Kijk hier voor de mogelijkheden en meld je direct aan!

Miniconferentie & Voorstelling ‘Nieuwe Vrienden’ op 18 november
OTIB-RBPI, BIM 5, Bouwend Nederland, Techniek Nederland, Bouwmensen en IW nodigen u van harte uit voor een miniconferentie & Theatervoorstelling ‘Nieuwe Vrienden’ met als doel om toekomstbestendig projecten te realiseren. Op 18 november in de Verkade Fabriek, Den Bosch. Mis het niet en meld je aan!

 

Kijk voor het volledige overzicht van OTIB-activiteiten op https://www.otib.nl/!